Recensies

emotie

Boek: Hoeveel recht heeft de emotie?

Boze burgers die hun gal spuwen op social media en rechters die meebewegen in het maatschappelijk sentiment. Wat doet dit met de dynamiek in de rechtbank? Tast de publieke opinie de rechtmatigheid van het strafrechtelijk oordeel aan? Historicus en hoogleraar Ontwikkelingen in de publieke opinie Henri Beunders buigt zich over dit fenomeen. 

Door / Sylvia Kuijsten

In Hoeveel recht heeft de emotie? (Amsterdam University Press, 2018) neemt Beunders de lezer via Cicero, Plato, Karl Marx en Willem Pompe en hun opvattingen over de maatschappij mee naar het nu. Hij sprak daarvoor onder anderen met voorzitter van de Raad voor de rechtspraak Frits Bakker, oud-president van de Hoge Raad Geert Corstens en NRC-redacteur Folkert Jensma over de veranderende opvattingen over de rol van de emoties in het strafrecht en de veranderde mediawereld. De prangende vraag: kunnen we in onze (d)emocratie de term ‘geschokte rechtsorde’ nog wel scheiden van ‘de publieke opinie’? 

Het beeld dat Beunders schetst, is niet al te rooskleurig. De burger toont volgens hem overgevoeligheid voor afwijkend gedrag en wordt daarmee een prinses op de erwt. De afgelopen decennia is daarnaast een nieuw ‘vijanddenken’ ontstaan, waarbij oogcontact op straat wordt vermeden en alles wat vreemd is met argwaan wordt bekeken. Dat heeft ook zijn weerslag in de rechtszaal: de emancipatie van het slachtoffer heeft als keerzijde dat begrip voor de dader (‘de uit koers geraakte burger’) is veranderd in afkeer en haat. Rechters bewegen daarnaast mee met de hardere politieke wind. 

Het boek, voorzien van treffende illustraties van Floris Tilanus, biedt daarmee genoeg stof tot nadenken. Het verschijnt op 15 mei.

Op de hoogte blijven? Meld u aan voor onze nieuwsbrief!